Ik & Ko. Een hulp voor het NT2 onderwijs…of ...

Auteur(s): Miranda Roovers

Miranda Roovers heeft dit onderzoeksartikel geschreven in het kader van de differentiatieminor NT2.

Ik & Ko. Een hulp voor het NT2 onderwijs…of niet?

Wie met een NT2 methode werkt, vraagt zich wel eens af of de methode ook werkelijk helpt. Voldoet het aan de voorwaarden waaraan een NT2 methode moet voldoen? Ik werk zelf met het programma Ik & Ko. Vanuit nieuwsgierigheid wil ik weten of deze voldoet aan de kenmerken van een goed NT2 programma. Collega’s hebben dezelfde vraag. Vandaar mijn onderzoek. Ik hoop in dit artikel antwoorden te kunnen geven op de volgende vragen:

Is het woordenschatonderwijs in het thema Speel je mee van het programma Ik & Ko voor groep 1-2 geschikt voor NT2 taalleerders, die minder dan 1000 woorden in hun passieve en/of actieve woordenschat hebben? D.w.z.
a) zal het taalaanbod voor deze kinderen begrijpelijk zijn?
b) zullen deze kinderen er de doelwoorden van leren?

Hieronder worden de conclusies van het onderzoeksartikel weergegeven.
Het volledige artikel vindt u als pdf-bestand onder de conclusies.

Conclusie

Natuurlijk is dit een theoretisch onderzoek. Er is niet of nauwelijks naar de praktijk gekeken, maar puur en alleen naar het programma. Met behulp van literatuur is er naar de verschillende kenmerken gekeken, die een programma/methode tot een goede Nt2 methode maken .

Helaas moet ik concluderen dat het programma hier niet goed scoort. De tekstdekking is te weinig; 93%. Er zijn dus minder dan 95% van de woorden bekend voor de kinderen met een woordenschat van minder dan 1000 woorden. Dit geldt zowel voor de voorleesverhalen als voor de spreeksuggesties die gedaan worden voor de leerkrachten bij de activiteiten. Naast te weinig bekende woorden is er bovendien sprake van impliciet taalgebruik, verwijswoorden en meer-woord-woorden. Dit alles bij elkaar maakt dat de teksten niet begrijpelijk zijn en dus te moeilijk voor de taalzwakke leerling. Hierdoor dwalen kinderen af en verliezen de interesse. Als leerkracht heb je moeite de kinderen bij de les te houden. Je praat als het ware over de hoofden van de kinderen heen.

Het aantal woorden dat geselecteerd is, is te weinig. Als je weet dat er minimaal 25 á 30 woorden per week geleerd moeten worden, is snel uitgerekend dat Ik&Ko er te weinig aanbiedt. Hier worden namelijk 18 woorden per week aangeboden. De leerkracht moet dan wel alle activiteiten doen en er niet één overslaan, anders worden er nog minder woorden geleerd. De keuze voor woorden is niet altijd functioneel te noemen. Er worden woorden aangeboden die niet in de streeflijst voor kleuters voorkomen. De kleuterleerkrachten vinden deze woorden niet nodig om in groep 1 en 2 aan te leren. Het gaat dan bijvoorbeeld om de woorden; eerlijk spelen en onthouden. Dit zijn maar twee voorbeelden.

Er wordt veel gevraagd van de taalvaardigheid van de kinderen. Er wordt er veelal van uit gegaan dat kinderen de te leren woorden al kennen. De activiteiten hebben heel vaak een talige context. Dat wil zeggen dat de woorden vaak gesemantiseerd worden door ze uit te leggen. Dit maakt dat vooral de kinderen met een woordenschat hoger dan 1000 woorden de activiteiten en teksten zullen begrijpen en aankunnen.

Er is weinig tijd voor het consolideren van woorden.De meeste woorden komen minder dan 7 keer aan bod. De kans dat de woorden beklijven is daardoor nihil, ook als alle activiteiten gedaan worden. Het controleren of de kinderen de woorden ook daadwerkelijk geleerd hebben, wordt achterwege gelaten. Er wordt geen suggestie gegeven hoe gecontroleerd kan worden. De leerkracht zal hier zelf een manier voor moeten bedenken.

Naar aanleiding van deze resultaten is het antwoord op mijn vraag dus negatief. Het programma is niet geschikt voor kinderen met een woordenschat lager dan 1000 woorden in de passieve en/of actieve woordenschat. Het taalaanbod is niet begrijpelijk en de doelwoorden zullen op deze manier niet geleerd worden. Ik & Ko voldoet niet aan de kenmerken van een goede Nt2 methode.